Camera giữ rẫy và vườn cây ăn trái: lắp ở đâu khi không có tường và không có cột
Rẫy và vườn cây ăn trái gần như không có sẵn chỗ nào để bắt camera: không có tường, không có cột dựng sẵn, không có ổ điện và cũng không có wifi. Vì vậy ngoài thực địa phải làm theo đúng thứ tự này: chọn trước một điểm mà người lạ buộc phải đi qua — lối vào, chỗ dựng xe, khu tập kết trái — rồi dựng mới hoặc tận dụng một chỗ bắt máy thật vững ngay tại đó, sau đó mới tính tới máy móc. Bài này đi theo thứ tự ấy: chọn điểm nhìn, chọn chỗ bắt máy, rồi tự kiểm tra bằng điện thoại trước khi khoan.
Lắp camera giữ rẫy khác lắp trong nhà và trong chuồng trại ở chỗ nào
Lắp camera giữ rẫy là bài toán khác hẳn so với lắp camera trong nhà, và cũng khác với camera chuồng trại: ngoài rẫy không có công trình nào để dựa vào, còn thứ bạn cần nhìn là người chứ không phải vật nuôi.
- Không có sẵn chỗ nào để bắt máy. Nhà ở và chuồng trại đều có tường, cột kèo, mái hiên. Còn ở rẫy cà phê hay vườn sầu riêng, nếu hàng rào chỉ là dây kẽm căng trên cọc gỗ thì nó không chịu nổi cả camera lẫn tấm pin qua mùa mưa bão.
- Rủi ro dồn theo mùa. Ngoài vụ thu hoạch, thứ đáng mất ngoài rẫy chủ yếu là máy bơm, dây điện, bình ắc-quy; đến lúc trái chín thì áp lực dồn vào vài tuần.
- Không có ai ở đó. Không bảo vệ, không ai ngồi xem màn hình, nên giá trị thật nằm ở thông báo về điện thoại ngay lúc có chuyện.
Nếu đất của bạn có cả nhà kho, chuồng nuôi và khu máy móc thì phần chọn thiết bị chung cho cả khu đã có trong bài camera cho trang trại. Bài này chỉ đi sâu vào phần khó nhất của rẫy và vườn cây: không có gì để bắt máy vào.
Chọn chỗ cần nhìn trước, chọn chỗ dễ lắp sau
Chỗ đáng lắp camera là chỗ người lạ buộc phải đi qua, không phải chỗ dễ bắt vít. Một cách đặt dễ mắc ngoài rẫy là chọn cái cây gần nhất rồi hướng ống kính ra khoảng trống rộng nhất: khung hình nhìn thoáng, nhưng tới lúc cần thì không nhận ra được ai.
Nên đặt camera nhìn bao quát cả vườn hay nhìn một điểm hẹp? Nhìn một điểm hẹp. Khung hình rộng chỉ cho biết "có bóng người"; khung hình hẹp đặt đúng chỗ mới cho biết đó là ai và trên tay cầm gì. Hãy đánh dấu những chỗ người vào rẫy buộc phải dừng lại hoặc đi ngang:
- Lối vào chính và chỗ dựng xe máy trước khi đi bộ vào.
- Khu tập kết trái sau khi hái — ai lấy trái cũng phải gom một chỗ mới chở ra được.
- Đường mòn phía sau đất, chỗ giáp rẫy hàng xóm hoặc giáp đường liên thôn.
- Đoạn hàng rào từng bị cắt hoặc bị banh ra để chui qua.
- Chỗ để máy bơm, dây điện và bình ắc-quy: nhóm này có thể mất quanh năm chứ không chờ mùa vụ.
Nếu rẫy có nhiều lối vào thì đừng cố phủ hết bằng một máy. Đặt ở lối chính trước, chạy thử một mùa rồi hãy tính tới máy thứ hai.
Không có tường, không có cột thì bắt camera vào đâu
Ngoài rẫy có ba chỗ bắt camera dùng được, xếp theo thứ tự nên ưu tiên: trụ tự dựng, cây thân gỗ lớn, và công trình tạm sẵn có.
Trụ thép tự dựng: chắc nhất, tốn công nhất
Một cây ống thép mạ kẽm chôn chân và đổ bê tông là cách chắc nhất trong ba cách, vì bạn toàn quyền chọn vị trí, độ cao và hướng, không phải phụ thuộc vào chỗ nào có sẵn cây. Vùng lộng gió nên neo thêm dây giằng, và nên chôn trụ lệch khỏi lối đi để xe máy chở trái không quẹt vào chân trụ.
Cây thân gỗ lớn: nhanh, nhưng cây vẫn sống và vẫn lớn lên
Bắt camera lên cây đỡ tốn công hơn dựng trụ: dùng đai thép siết quanh thân kèm tấm đệm gỗ, đừng đóng đinh sâu vào thân. Đổi lại có ba chuyện phải chấp nhận:
- Thân cây to ra theo năm, nên phải nới đai định kỳ, nếu không đai sẽ siết vào vỏ.
- Lá và cành mọc lại che cả ống kính lẫn tấm pin. Một cây trống tán trong mùa khô có thể phủ kín camera vào mùa mưa.
- Gió làm rung khung hình, mà khung hình rung thì dễ sinh báo động giả.
Riêng vườn sầu riêng, đừng bắt camera lên cây đang mang trái: mỗi lần trèo lên chỉnh máy là một lần đụng vào trái sắp thu hoạch.
Chòi canh, kho vật tư, chân bồn nước: tận dụng nếu có
Ba chỗ này gắn được, nhưng phải thử trước: nắm chặt chỗ định bắt vít rồi lắc mạnh, nếu nó rung theo thì gia cố xong mới khoan. Không tự ý bắt thiết bị lên cột điện của điện lực. Với cột hàng rào chung giữa hai nhà thì nói trước với hàng xóm, và hướng ống kính chủ yếu vào phần đất của bạn.
Chống mất chính cái camera
Camera giữ rẫy có bị lấy mất luôn không? Có, và đó là rủi ro có thật. Cách giảm: lắp cao quá tầm với của người đứng dưới đất giơ tay, dùng bulông hoặc đai không tháo được bằng tay không, và nếu lắp hai máy thì cho máy này nhìn thấy chân trụ của máy kia.
Ống kính tránh nắng, tấm pin đón nắng: hai hướng ngược nhau
Ống kính và tấm pin cần hai hướng khác nhau, nên đừng bắt cả cụm quay về cùng một phía. Camera chĩa thẳng về hướng mặt trời mọc hoặc lặn sẽ bị lóa đúng vào khung giờ người ta hay ra vào rẫy, còn tấm pin thì ngược lại, phải nằm ở chỗ trống trải nhất.
Nếu model bạn mua cho tách rời tấm pin thì dễ xử lý: camera đặt theo góc nhìn, tấm pin kéo lên chỗ có nắng. Nếu tấm pin gắn liền thân máy thì phải tìm một vị trí vừa thoáng nắng vừa nhìn được lối đi; không tìm được chỗ như vậy thì phải dựng trụ thay vì bắt lên cây.
Cách tự kiểm tra một vị trí trước khi bắt vít
Cách đáng tin để biết một vị trí có dùng được hay không là tự đứng vào chỗ bạn muốn nhìn rồi xem lại khung hình bằng điện thoại, không phải đọc con số tầm xa in trên vỏ hộp:
- Gắn tạm camera vào đúng vị trí và độ cao dự định — chưa khoan gì, chỉ cần dây rút hoặc nhờ người giữ.
- Nhờ một người cầm điện thoại mở app xem trực tiếp, còn bạn đi tới chỗ người lạ sẽ đứng hoặc đi ngang.
- Hỏi người cầm máy ba câu: có nhận ra là ai không, trên tay cầm gì không, có đọc được biển số xe máy không. Nếu câu trả lời chỉ là "thấy có bóng người" thì phải dời camera lại gần lối đi hơn.
- Làm lại đúng bài đó sau khi trời tối, vì ban đêm mới là lúc bạn cần camera.
- Đi vào khung hình từ nhiều hướng để xem máy có báo về điện thoại không và bao lâu thì tới.
Nên thử hai ba vị trí rồi mới chốt.
Điện và sóng ngoài rẫy: hai thứ phải tự lo
Ngoài rẫy gần như chắc chắn không có ổ điện và không có wifi, nên phương án thực tế là camera lắp sim 4G kết hợp bộ pin và tấm năng lượng mặt trời. Camera Yoosee dùng sim 4G tự kết nối bằng sóng nhà mạng, độc lập với internet ở nhà, còn tấm pin chỉ nạp đủ nếu đón được nắng phần lớn thời gian trong ngày. Hai phần này đều có bài riêng: phần điện ở cách lắp đặt camera năng lượng mặt trời, phần mạng ở camera 4G không cần wifi. Tại rẫy chỉ còn ba việc. Thử sóng ngay tại vị trí và độ cao định lắp, bằng điện thoại lắp sim của nhà mạng bạn định dùng. Mỗi camera một sim riêng. Và luôn lắp thẻ nhớ, vì mất sóng thì máy vẫn ghi tiếp vào thẻ.
Mùa thu hoạch mới là lúc rủi ro dồn lại
Trái chín là lúc ngoài rẫy có thứ đáng để lấy và lấy được ngay, nên việc chuẩn bị camera cũng nên chạy theo lịch mùa vụ chứ không rải đều cả năm. Trước vụ, hãy làm một lượt bốn việc:
- Lau ống kính và tấm pin, siết lại chân đế và nới đai trên thân cây.
- Kiểm tra sim còn data, và mở thử một đoạn ghi cũ xem thẻ nhớ còn ghi được không.
- Đi ngang camera một lần xem điện thoại có rung không.
- Nhìn lại khung hình xem lá mọc có che lối vào không, và thêm một điểm nhìn tạm nếu năm nay tập kết trái ở chỗ khác.
Trong vụ, thông báo sẽ về dày hơn vì nhân công hái ra vào cả ngày. Đừng tắt thông báo — đó là lúc bạn cần nó nhất; nếu model cho chỉnh độ nhạy thì chỉnh theo giờ làm việc. Hết vụ cũng đừng tháo camera cất đi, vì ngoài mùa thì dây điện, ống tưới và bình ắc-quy có thể mất bất cứ lúc nào.
Camera giữ rẫy làm được gì và không làm được gì
Camera giữ rẫy làm được ba việc: khiến người có ý định vào phải cân nhắc, ghi lại chuyện đã xảy ra, và báo cho bạn ngay lúc đang xảy ra. Nó không ngăn được ai, không thay được người, không nhận ra mặt khi ánh sáng và vị trí không cho phép, cũng không đọc được biển số ở xa hay ở góc chéo.
Nếu rẫy cách nhà cả tiếng chạy xe, hãy tính trước ai ở gần nhất có thể ra kiểm tra lúc nửa đêm: camera chống trộm trái cây chỉ có ích khi đầu bên kia có người sẵn sàng đi ra.
Câu hỏi thường gặp về camera giữ rẫy
Lắp camera ngoài rẫy không có điện thì dùng nguồn gì?
Dùng camera chạy pin kèm tấm năng lượng mặt trời: máy nạp điện ban ngày và chạy bằng pin ban đêm nên không phải kéo dây điện ra rẫy. Điều kiện bắt buộc là chỗ đặt tấm pin đón được nắng phần lớn thời gian trong ngày.
Vườn sầu riêng nên đặt camera ở đâu là hợp lý nhất?
Đặt ở lối vào và khu tập kết trái, không phải giữa lô cây, vì người lấy trái vẫn phải đi qua lối vào và phải gom trái một chỗ mới chở ra được.
Camera trông rẫy cà phê có ghi hình được khi mất sóng không?
Có. Nếu máy đang lắp thẻ nhớ thì vẫn ghi bình thường, chỉ là bạn không xem trực tiếp và không nhận thông báo trong lúc đó; có sóng trở lại thì mở app xem lại đoạn đã ghi.
Ở xa thì làm sao biết camera ngoài rẫy vẫn còn hoạt động?
Mỗi tuần mở app xem trực tiếp một lần và nhìn khung hình có bị lá che hay lệch hướng không. Nếu app báo ngoại tuyến nhiều ngày liền thì ba thứ nên kiểm tra trước là gói data, tấm pin có bị che và chân đế có bị gió xoay lệch.
Bắt đầu từ đâu nếu rẫy của bạn chưa có camera nào
Việc cần làm ngay không phải là đi mua máy, mà là đi một vòng rẫy vào cuối buổi chiều, đánh dấu hai hoặc ba chỗ buộc phải đi qua. Tại mỗi chỗ, cầm điện thoại thử sóng như hướng dẫn ở trên, rồi chọn chỗ gắn máy: dựng trụ, bắt lên cây hay tận dụng chòi canh. Có hai thông tin đó thì việc chọn máy đơn giản hẳn; mang theo ghi chú khi liên hệ cửa hàng để được tư vấn đúng model.
Nếu bạn là cửa hàng hoặc thợ lắp camera ở vùng trồng cây ăn trái, đây là tệp khách không kéo được wifi ra tới nơi cần lắp. Bạn có thể tìm hiểu điều kiện trở thành nhà phân phối camera Yoosee tại Việt Nam để lấy nguồn hàng camera 4G và camera năng lượng mặt trời.