Tự lắp camera hay gọi thợ: bạn tự làm được tới đâu?
Bạn tự lắp được camera khi ba điều kiện cùng đúng: chỗ gắn vẫn với tới được khi bạn đứng trên chiếc thang nhôm có sẵn trong nhà, có ổ điện dùng được ngay gần đó, và sóng Wi-Fi hoặc sóng 4G phủ tới đúng vị trí ấy. Ngược lại, nên gọi thợ khi phải leo cao quá tầm thang, phải đi dây âm tường hay xuyên tầng, hoặc phải trèo lên mái tôn. Cái khó nằm ở bức tường, cái thang và đường dây, chứ không nằm ở chiếc camera.
Quyết định nằm ở chỗ lắp, không nằm ở chiếc camera
Chọn tự làm hay gọi thợ là chọn theo vị trí gắn, không phải theo model máy. Phần cài đặt của camera gia đình bây giờ dồn hết vào ứng dụng trên điện thoại: cắm nguồn, quét mã, chọn mạng, đặt tên. Ba biến số còn lại mới là phần quyết định:
- Độ cao. Đứng trên thang, bạn có đứng vững mà với tới điểm khoan không?
- Đường điện và đường mạng. Có sẵn ổ cắm gần chỗ gắn không, hay phải kéo nguồn và dây tín hiệu từ nơi khác tới?
- Bề mặt gắn. Tường gạch, bê tông, vách thạch cao hay mái tôn — mỗi loại phải bắt vít một kiểu.
Ba biến số này không đổi theo model: vẫn chiếc camera 4G đó, gắn ở cột cổng thì một buổi sáng là xong, còn gắn lên đỉnh tường hồi của căn nhà ba tầng thì nên để thợ làm.
Ba tình huống bạn tự làm trọn được
Có ba tình huống mà người chưa lắp camera lần nào vẫn làm trọn được một mình. Điểm chung: bạn với tay tới được chỗ gắn và không phải kéo thêm đường dây nào. Toàn bộ thao tác trên máy và trên ứng dụng nằm ở bài cách lắp camera Yoosee; bài này chỉ bàn phần quyết định trước đó.
Camera trong nhà, không phải bắt vít lên cao
Camera đặt trên nóc tủ, kệ sách hay bàn làm việc là trường hợp dễ nhất: cắm nguồn, mở ứng dụng, thêm camera vào tài khoản, xoay ống kính là xong. Không khoan, không dây, đặt sai chỗ thì bê sang chỗ khác. Nếu đây là chiếc camera đầu tiên, nên bắt đầu bằng một mắt trong nhà cho quen ứng dụng; cách chia vùng xem ở bài bố trí camera quan sát.
Có sẵn ổ điện ngay gần chỗ gắn
Chỗ định gắn chỉ cách một ổ cắm đang dùng được vài bước chân thì phần vất vả nhất coi như đã xong. Kéo một đường nguồn mới không khó về kỹ thuật, nhưng nó kéo theo đục tường, luồn dây rồi trám và sơn lại; ngại ba việc đó thì đây là chỗ nên dừng và gọi thợ.
Không có ổ điện gần đó thì vẫn còn một lối không cần gọi thợ: chọn camera chạy pin sạc hoặc camera năng lượng mặt trời, tức là đổi bài toán "kéo một đường điện" thành "tìm một chỗ có nắng" — nếu chỗ đó nắng suốt buổi sáng thì việc thứ hai dễ hơn hẳn.
Sóng đã phủ tới đúng chỗ định gắn
Đây là điều kiện dễ quên nhất vì mắt không nhìn thấy được: không thử trước thì có thể khoan xong mới biết phải tháo ra làm lại. Cách thử mất chưa tới một phút: cầm điện thoại đứng đúng vị trí định treo, xem Wi-Fi nhà còn mấy vạch rồi mở thử một video.
Riêng camera Wi-Fi: Yoosee chỉ nhận băng tần 2.4GHz, không nhận 5GHz, nên lúc cài thì điện thoại của bạn cũng phải đang nối vào mạng 2.4GHz. Chỗ gắn nằm ngoài vùng phủ Wi-Fi — ngoài cổng, ngoài vườn, ngoài rẫy — thì hướng đúng là chuyển sang camera lắp SIM 4G, chứ không phải cố lắp thêm bộ kích sóng.
Một nguyên tắc nên nhớ: kết nối camera với tài khoản của bạn và thử sóng ngay khi máy còn cầm trên tay, trước khi bắt vít lên tường.
Ba trường hợp nên gọi thợ lắp camera
Nên gọi thợ khi phần việc chuyển từ "lắp thiết bị" sang "thi công". Ba tình huống dưới đây không phải bạn không làm được, mà là tự làm sẽ vất vả hơn hoặc nguy hiểm hơn.
Vị trí trên cao, phải bắc thang dài hay dựng giàn giáo
Đây là ranh giới dứt khoát nhất: hỏng thiết bị thì mua lại được, còn ngã từ thang xuống thì không. Dấu hiệu nhận biết: phải đứng ở hai bậc trên cùng của thang, phải dựng thang tựa vào bề mặt không phẳng, hoặc phải vừa giữ thăng bằng vừa cầm máy khoan bằng hai tay. Chỗ trên cao còn kèm một chi phí ẩn: mỗi lần chỉnh góc, lau ống kính hay rút thẻ nhớ, bạn lại phải bắc thang leo lên lần nữa.
Phải đi dây âm tường, xuyên trần hoặc xuyên tầng
Đi dây nổi bằng nẹp là việc tự làm được, chỉ cần chịu khó đo và cắt cho thẳng. Đi dây âm tường là một nghề khác: đục rãnh, luồn ống, trám lại rồi sơn lại cho trùng màu tường — ba việc cuối mới là phần tốn công và dễ làm dở dang. Kéo dây xuyên giữa các tầng cũng vậy, vì phải khoan xuyên sàn mà không nhìn thấy phía bên kia.
Ngại gọi thợ chỉ vì mấy đường dây thì còn hướng khác: chọn dòng không phải kéo dây tín hiệu — camera 4G lắp SIM hoặc camera chạy pin mặt trời; so sánh hai kiểu xem ở bài nên lắp camera có dây hay không dây.
Mái tôn, mái dốc và những chỗ phải trèo lên nóc
Mái tôn nóng, trơn khi trời ẩm, và không phải chỗ nào trên mái cũng chịu được sức nặng của một người đứng. Gắn camera lên mái còn phải bắt vít đúng vào xà gồ và chống dột cho lỗ khoan; làm ẩu thì cái hỏng không phải camera mà là trần nhà bị thấm.
Một trường hợp trung gian: hệ nhiều mắt có đầu ghi, dây tín hiệu chạy tập trung về một chỗ — không nguy hiểm nhưng tốn thời gian, nên nhà lắp từ bốn mắt trở lên giao trọn gói cho đơn vị thi công lắp đặt camera an ninh thường đỡ mệt hơn.
Bài kiểm tra 5 câu trước khi cầm máy khoan
Hãy trả lời năm câu sau ngay tại chỗ định gắn, đừng ngồi trong nhà mà trả lời.
- Đứng trên thang, tôi có với tới vị trí đó mà vẫn còn một tay rảnh không?
- Trong vài bước chân có ổ cắm đang dùng được không?
- Đứng đúng chỗ đó, điện thoại còn bắt được Wi-Fi nhà hay còn sóng 4G không?
- Tường chỗ đó là loại gì, phía sau nó có gì? Tránh khoan ngay phía trên hoặc phía dưới công tắc và ổ cắm, vì dây điện thường chạy dọc theo trục đó.
- Sáu tháng nữa, khi cần lau ống kính hay chỉnh lại góc, tôi có tự lên tới đó thêm lần nữa không?
Trả lời "không" ở câu 2 hoặc câu 3 nghĩa là nên đổi vị trí hoặc đổi loại camera trước đã, chưa cần gọi thợ. Nhưng "không" ở câu 1 hoặc câu 5 thì gọi thợ là lựa chọn đúng.
Riêng câu 4, bề mặt quyết định độ khó khi bắt vít: tường gạch và tường trát vữa thì máy khoan gia đình cùng bộ tắc kê (nở nhựa) là đủ — xem hộp máy đã kèm sẵn tắc kê chưa, chưa có thì ra tiệm kim khí mua thêm; vách thạch cao khoan thì dễ mà giữ thì khó, phải dùng tắc kê chuyên dụng cho vách nhẹ nếu không camera sẽ chúc đầu xuống; bê tông và dầm chịu lực thì cần máy khoan búa và biết đọc kết cấu, nên giao cho thợ. Ở nhà thuê mà không muốn để lại lỗ vít nào thì cách gắn không cần khoan nằm ở bài ở trọ lắp camera không khoan tường. Với bề mặt ngoài trời, lỗ khoan phải bịt kín bằng keo silicon, chi tiết ở bài cách lắp đặt camera ngoài trời.
Tự lắp camera cần dụng cụ gì?
Danh sách tối thiểu cho một mắt gắn tường gạch: máy khoan và mũi khoan đúng cỡ tắc kê, tua vít, một chiếc thang chắc chắn, bút chì, thước dây, keo silicon nếu lắp ngoài trời, điện thoại đã cài sẵn ứng dụng, và một ổ cắm nối dài để cấp nguồn thử ngay tại chỗ trước khi bắt vít.
Thẻ nhớ và SIM nên kiểm tra khi camera còn trong tầm tay: SIM lắp thử vào điện thoại xem đã kích hoạt chưa, còn data không, có bị khoá PIN không; thẻ nhớ thì cắm vào xem máy có nhận không — cách chọn thẻ xem ở bài lắp camera có cần mua thẻ nhớ không.
Danh sách này cũng là một phép thử ngược: nếu còn phải mua hoặc mượn thêm giàn giáo, máy khoan búa hay máy cắt tường, thì việc này đã ra khỏi phạm vi tự làm.
Gọi thợ lắp camera thì nên thống nhất trước những gì?
Nên thống nhất mấy điểm sau trước khi thợ tới, đừng để khoan xong mới bàn:
- Phạm vi công việc. Lắp mấy mắt, ở đâu, có đi dây âm tường không, xong có trám và sơn lại chỗ đục không.
- Vật tư do ai lo. Dây, ống luồn dây, nẹp, tắc kê, giá đỡ phụ — chốt trước để không phát sinh giữa chừng.
- Rủi ro khi khoan. Khoan trúng đường điện hay ống nước thì xử lý thế nào — nói trước một câu vẫn hơn tranh luận sau khi nước chảy ra tường.
- Tài khoản trên app phải là của bạn, do bạn tự đăng ký. Nếu thợ lấy số điện thoại của thợ để thêm camera vào app thì mỗi lần đổi mật khẩu, cho thêm người nhà cùng xem hay chuyển nhà, bạn đều phải liên hệ lại thợ. Hãy tự tạo tài khoản và tự nhập mật khẩu Wi-Fi rồi mới nhờ thợ gắn máy lên; việc chia sẻ quyền xem cho người khác sau đó bạn tự làm được.
- Giữ lại hộp và mã in trên thân camera — thứ bạn cần khi liên hệ nơi bán.
Tiền công lắp thay đổi theo vùng và theo độ khó của vị trí nên hỏi rõ trước; cách bóc tách các khoản trong báo giá xem ở bài lắp camera bao nhiêu tiền.
Câu hỏi thường gặp về tự lắp camera và gọi thợ
Người không rành kỹ thuật có tự lắp được không?
Được, nếu vị trí gắn thuận tiện. Phần khó không nằm ở ứng dụng mà ở khoan tường, leo cao và đi dây. Chỗ gắn có sẵn ổ điện, ở độ cao với tay tới và là tường gạch bình thường thì một buổi là xong.
Lắp camera trên cao có nguy hiểm không?
Nguy hiểm nằm ở cái thang chứ không nằm ở chiếc camera. Ba dấu hiệu nên dừng lại: chân thang đặt trên nền không phẳng, phải với người sang ngang quá vai mới tới điểm khoan, hoặc không có ai đứng dưới giữ thang. Gặp một trong ba thì nên nhờ thợ có thang đủ dài và quen làm trên cao, ưu tiên người mang theo đồ bảo hộ.
Lắp thử rồi thấy khó, dừng giữa chừng có sao không?
Không sao, và đó là cách làm hợp lý. Hãy tự lắp mắt dễ nhất trước — mắt trong nhà hoặc mắt ở cổng — rồi để những vị trí trên cao cho thợ làm một lần. Camera đã kết nối với tài khoản của bạn thì thợ chỉ việc gắn lên đúng chỗ, không phải cài lại từ đầu.
Bạn là thợ lắp camera hay cửa hàng thiết bị an ninh?
Nếu bạn đọc bài này để ước lượng công việc phải làm cho khách chứ không phải cho nhà mình thì hai hướng sau gần với bạn hơn. Muốn đi từ chỗ tự lắp cho nhà mình sang đi lắp cho khách thì lộ trình học và bộ đồ nghề tối thiểu nằm ở bài học nghề lắp đặt camera.
Còn nếu bạn đang làm dịch vụ lắp đặt hoặc bán thiết bị an ninh và muốn chủ động nguồn hàng camera 4G, camera năng lượng mặt trời thay vì lấy lẻ qua trung gian, hãy xem điều kiện trở thành nhà phân phối camera Yoosee để nắm danh mục sản phẩm và chính sách hỗ trợ kỹ thuật cho đối tác.